Biologiczne Funkcje Żywności

Zespół Biologicznych Funkcji Żywności

Pogłębiamy współczesną wiedzę na temat wpływu diety i jakości żywności na zdrowie.

Nasze badania dotyczą znanych i potencjalnie nowych składników diety, w tym odżywczych i bioaktywnych, pochodzenia roślinnego lub syntetycznego, które mogą łagodzić lub nasilać zaburzenia metaboliczne charakterystyczne dla chorób dietozależnych, takich jak otyłość, cukrzyca czy niektóre choroby układu pokarmowego oraz układu krążenia.

Wśród naszych głównych zainteresowań znajdują się: ekstrakty polifenolowe i preparaty błonnikowo-fenolowe, błonnik pokarmowy i nienasycone kwasy tłuszczowe z niekonwencjonalnych źródeł (takich jak nasiona roślin zielarskich czy owoców), mikroelementy w formie nanocząstek, preparaty prebiotyczne oraz dodatki do żywności zawierające fosfor.

Szczególną uwagę skupiamy na poznawaniu fizjologicznych i molekularnych mechanizmów, za pośrednictwem których interesujące nas składniki pokarmowe wpływają na kondycję jelitową i metaboliczną organizmu. Śledzimy również wzajemne oddziaływania wybranych składników po ich spożyciu, np. w przewodzie pokarmowym, gdzie, poprzez wpływ na lokalną mikrobiotę, mogą one zmieniać swoją dostępność i aktywność biologiczną.

Eksperymenty żywieniowe prowadzimy głównie na gryzoniach laboratoryjnych, używanych jako model badawczy dla odzwierciedlenia stanu zdrowia człowieka, a także, wspólnie z innymi zespołami, na zwierzętach hodowlanych m.in. dla poprawy jakości zdrowotnej produktów pochodzenia zwierzęcego, takich jak mięso czy jaja.

Prowadzimy ponadto współpracę z przemysłem, angażując się w planowanie i realizację projektów badawczo-rozwojowych, których celem jest wprowadzenie na rynek nowych rodzajów żywności.

Czytaj więcej

Profilaktyka Chorób Metabolicznych

Zespół Profilaktyki Chorób Metabolicznych

Skupiamy się na badaniu mechanizmów leżących u podstaw rozwoju insulionoporności oraz towarzyszących jej zaburzeń metabolicznych.

Insulinooporność, czyli osłabiona odpowiedź biologiczna na działanie insuliny, jest stanem, który może prowadzić do rozwoju wielu chorób m.in. cukrzycy typu 2. Jest powiązana z otyłością, a jej przebieg oraz nasilenie mogą być modyfikowane przez poziom aktywności fizycznej i sposób odżywiania.

Molekularne podłoże insulinooporności stanowi zaburzenie transmisji sygnału komórkowego insuliny, najczęściej jego postreceptorowej sygnalizacji. Dlatego nasze badania koncentrujemy na identyfikacji tych mechanizmów, które zachodzą w mięśniach szkieletowych i tkance tłuszczowej.

Badania prowadzimy u osób z grup ryzyka cukrzycy typu 2. Prowadzimy również programy ćwiczeń fizycznych lub diety ubogokalorycznej dla osób z otyłością.

Do oceny wrażliwości tkanek na insulinę używamy klamry metabolicznej – złotego standardu w pomiarze wrażliwości na insulinę in vivo. Wykonujemy biopsje mięśnia obszernego bocznego uda, podskórnej tkanki tłuszczowej oraz izolację komórek jednojądrzastych krwi obwodowej. W tkankach analizujemy ekspresję genów oraz białek. W badaniach eksperymentalnych prowadzimy hodowle komórek mięśni szkieletowych i adipocytów. Wykorzystujemy takie techniki jak wyciszanie genów, stymulację elektryczną rozwiniętych miotub oraz ocenę wychwytu glukozy w miotubach.

Wyniki naszych badań pozwalają lepiej zrozumieć mechanizmy leżące u podstaw insulinooporności oraz innych zaburzeń metabolicznych. Ta wiedza przyczynia się do opracowywania spersonalizowanych interwencji terapeutycznych w zapobieganiu i leczeniu chorób związanych z insulinoopornością oraz identyfikacji potencjalnych biomarkerów.

Czytaj więcej

Biologia i Patologia Rozrodu Człowieka

Zespół Biologii i Patologii Rozrodu Człowieka

Badamy molekularne mechanizmy, jakie zachodzą w układzie rozrodczym kobiety, w szczególności te dotyczące zespołu policystycznych jajników, mięśniaków macicy, endometriozy, adenomiozy i zaburzeń płodności.

Obok poznania biologii tych procesów, celem naszych badań jest również opracowanie testów diagnostycznych i wskazanie celów terapeutycznych skutecznego leczenia przyczynowego.

Skupiamy się na analizie procesów fizjologicznych w badanych typach komórek i tkanek. Prowadzimy doświadczenia na rzecz określenia: roli receptorów hormonów steroidowych i białkowych w rozrodzie, wpływu hormonów steroidowych na procesy patologiczne w układzie rozrodczym i poza nim, a także wpływu hormonów na rozwój procesów nowotworowych oraz zaburzeń fizjologii układu rozrodczego kobiety.

W naszych badaniach stosujemy zarówno podstawowe, jak i najnowsze techniki biologii molekularnej. Dzięki stałej współpracy ze środowiskiem medycznym i dostępowi do klinicznego materiału badawczego możemy prowadzić analizy genetyczne i molekularne, które pozwalają na identyfikację kluczowych biomarkerów związanych z płodnością oraz patologiami układu rozrodczego.

Dzięki temu, że stawiamy na współpracę z ośrodkami klinicznymi w kraju i za granicą, możemy przyczynić się do rozwoju nowoczesnych i bardziej efektywnych metod diagnostycznych, które umożliwią wczesne wykrywanie potencjalnych problemów zdrowotnych.

W rezultacie, możemy także udoskonalić możliwości terapeutyczne w ginekologii i medycynie rozrodu, a także przyczynić się do poprawy wyników leczenia schorzeń układu rozrodczego oraz niepłodności. Długofalowo, takie innowacje mogą znacząco zwiększyć dostępność do zaawansowanych terapii, co wpłynie na jakość życia pacjentek oraz ich rodzin.

Czytaj więcej

Mechanizmy Działania Hormonów

Zespół Mechanizmów Działania Hormonów

Badamy czynniki i mechanizmy zaangażowane w prawidłowy przebieg procesów rozrodczych.

Swoje badania koncentrujemy wokół immuno-endokrynnych, komórkowych i molekularnych regulacji funkcji macicy i jajnika podczas cyklu rujowego i we wczesnej ciąży, głównie na modelu świni domowej.

Wśród naszych szczególnych zainteresowań naukowych są czynniki i mechanizmy zaangażowane w komunikację zarodek-matka podczas matczynego rozpoznania ciąży, implantacji zarodków i tworzenia łożyska.

Wczesna zamieralność zarodków, nieskuteczne implantacje oraz nieprawidłowości w rozwoju i funkcjonowaniu łożyska mogą skutkować obniżoną liczebnością potomstwa albo jego problemami zdrowotnymi. Prowadzone przez nas badania mają więc pomóc wyjaśnić przyczyny tych zaburzeń.

Badamy także rozwój pęcherzyków jajnikowych oraz jakość ciałek żółtych rozwijających się na jajnikach podczas prawidłowego i zaburzonego procesu rozrodczego.

Ważnym aspektem naszych badań jest również określenie wpływu żywienia oraz stosowania różnorodnych procedur hodowlanych na procesy istotne dla sukcesu rozrodczego. Poszukujemy markerów receptywności macicy oraz jakości łożyska jako potencjalnych wskaźników wydajności rozrodczej loszek, co mogłoby mieć szerokie zastosowanie aplikacyjne.

W naszych badaniach wykorzystujemy modele zwierzęce in vivo oraz hodowle komórkowe i tkankowe in vitro. Nowoczesne metody biologii molekularnej, techniki mikroskopowe i analizy funkcjonalne komórek służą nam m.in. do opisania zmian na poziomie ekspresji mRNA i białka oraz aktywności wewnątrzkomórkowych szlaków sygnałowych.

Wyniki badań prowadzonych w naszym zespole mogą przyczynić się do opracowania nowych strategii służących poprawie wskaźników użytkowości rozpłodowej trzody chlewnej, opracowania nowych procedur zwiększenia plenności oraz wykorzystania zwierząt gospodarskich jako modeli w badaniach biomedycznych.

Czytaj więcej

Patologia i Medycyna Translacyjna Rozrodu

Zespół Patologii i Medycyny Translacyjnej Rozrodu

Nasze badania koncentrują na patologii rozrodu oraz immuno-endokrynnych regulacjach układu rodnego i gruczołu mlekowego. Ich wyniki przekładają się na tworzenie nowych biotechnik, wspierających płodność zwierząt domowych (koń, krowa, świnia) oraz człowieka.

Interesujemy się poznaniem immuno-endokrynnych mechanizmów, które regulują cykl jajnikowy oraz rozwój i przebieg ciąży w warunkach fizjologicznych i patologicznych. Badamy procesy i czynniki zaangażowane w dojrzewanie oocytów i rozwój zarodków, a także rolę i mechanizmy działania potencjału błonowego komórki na wczesnym etapie embriogenezy.

Poszukujemy – na poziomie transkryptomu, proteomu i metabolomu – nowych czynników zaangażowanych w przebudowę błony śluzowej macicy w cyklu jajnikowym i ciąży oraz w powstawanie, funkcjonowanie i regresję ciałka żółtego. Badamy udział układu immunologicznego i nerwowego w patogenezie zaburzeń jajnika, macicy oraz gruczołu mlekowego. Poznajemy etiopatogenezę zamieralności zarodków, analizując patomechanizmy zarówno na poziomie molekularnym, jak i całego organu.

Nasze analizy oparte są na receptorowych, wewnątrzkomórkowych i tkankowych mechanizmach działania hormonów, cytokin, neuroprzekaźników i innych substancji biologicznie czynnych.

Oprócz badań podstawowych realizujemy również prace aplikacyjne na rzecz rozwoju nowych strategii zapobiegania niepłodności zwierząt i ludzi. Opracowujemy innowacyjne procedury biotechnologiczne jak techniki kriokonserwacji oocytów i tkanki jajnikowej.

Ponadto, poszukujemy nowych rozwiązań diagnostyczno-terapeutycznych w zakresie chorób układu rozrodczego i gruczołu mlekowego, opartych o nowe biomarkery i miejsca uchwytu leków. Szczególnie interesują nas alternatywne do antybiotyków metody leczenia stanów zapalnych macicy i gruczołu mlekowego.

Czytaj więcej

Fizjologia i Toksykologia

Zespół Fizjologii i Toksykologii

Badamy, jak naturalne czynniki środowiska oraz jego skażenia wpływają na procesy fizjologiczne związane z rozrodem i centralną regulacją funkcjonowania organizmów zwierząt i ludzi.

Koncentrujemy się na lokalnych procesach fizjologicznych zachodzących w układzie rozrodczym samicy, ośrodkowym układzie nerwowym oraz barierach mózgowia, w odpowiedzi naczynniki środowiskowe (np. cykl okołodobowy), biologicznie czynne składniki żywności, mykotoksyny i związki o aktywności endokrynnej.

Nasze badania dotyczą endokrynnych i molekularnych mechanizmów zaangażowanych w regulację cyklu jajnikowego i ciąży. Analizujemyrównież molekularne mechanizmy odpowiadające za przebudowę błony śluzowej macicy w okresie wczesnej ciąży.

Zajmujemy się także wewnątrzkomórkowymi mechanizmami działania hormonów steroidowych, neuropeptydów i innych naturalnych substancji biologicznie czynnych, a także poprzemysłowych skażeń środowiska (np. ksenobiotyków, pestycydów, herbicydów, odpadów poprzemysłowych). Sprawdzamy, w jaki sposób regulują one funkcje komórek układu rozrodczego, podwzgórza i barier mózgowia.

Dodatkowo analizujemy wpływ czynników środowiskowych takich jak zmieniająca się długość dnia oraz rytm okołodobowy na funkcjonowanie podwzgórza oraz barier mózgowia.

Badania prowadzimy z zastosowaniem zwierzęcych modeli badawczych (krowa, owca, świnia, szczur; in vivo), jak również z wykorzystaniem zwierzęcych i ludzkich hodowli tkanek oraz komórek pierwotnych i linii komórkowych (in vitro).

Prowadzone przez nasz zespół badania mają charakter badań podstawowych, jednak ich wyniki mogą mieć zastosowanie praktyczne m.in. w leczeniu problemów z rozrodem ludzi i zwierząt oraz w profilaktyce chorób neurodegeneracyjnych.

Czytaj więcej

horizon_2020_grid

Fundusze europejskie

HORYZONT 2020

Welcoming ERA Chair to Centre of excellence in nutrigenomics for optimising health and well-being in the Institute of Animal Reproduction and Food Research, Polish Academy of Sciences

Nr konkursu i grantu: WIDESPREAD-06-2020: ERA Chairs

Okres realizacji: 72 miesięcy (10.2020 – 09.2026)

Budżet całkowity: 2 500 000 EUR,

Koordynator: prof. dr hab. Mariusz Piskuła

HORYZONT 2020

Towards coordinated microbiom R&I activities in the food system to suport (EU and) international bioeconomy goals (MicrobiomeSupport)

Nr konkursu: : H2020 – Sustainable Food Security – Resilient and resource-efficient value chains – H2020-SFS-2018-1

Okres realizacji: 1.11.2018 – 31.10.2022

Budżet całkowity konsorcjum: € 3 590 466,25

w tym dla IRZiBŻ PAN: € 34 000

Koordynator w IRZiBŻ: dr hab. Wiesław Wiczkowski, prof. Instytutu

https://www.microbiomesupport.eu/

Europejski Instytut Innowacji i Technologii

EIT Food

Nr konkursu i grantu: Żywność dla przyszłości (Food4Future) – zrównoważony łańcuch dostaw od zasobów do konsumentów

https://pan.olsztyn.pl/eitfood

Okres realizacji: 7 lat (2017 – 2024)

Budżet całkowity konsorcjum: 400 milionów EUR

 

HORYZONT 2020

granty_fusion2night

Fusion2Night – Follow your scientific passion and join us tonight on Researchers’ Night

Podążaj za swoją naukową pasją i dołącz do nas podczas Nocy Naukowców.

Typ projektu: Coordination and Support Action (Marie Skłodowska-Curie Actions)

www.nocnaukowcow.pan.olsztyn.pl

Nr konkursu i grantu: H2020-MSCA-NIGHT-2016  GA 722629

Okres realizacji: 20 miesięcy (2016 – 2017)

Budżet całkowity: 144 700 EUR, dla Instytutu: 81 250 EUR

Koordynator: Katarzyna Capłap

Więcej…

 

granty_protein2food

Protein2Food – Development of high quality food protein through sustainable production and processing

Rozwój wysokiej jakości białka żywności poprzez zrównoważoną produkcję i przetwórstwo

http://www.protein2food.eu/

Typ projektu: Research and Innovation Action

Nr konkursu i grantu: H20202-SFS-2014_2  GA 635727

Okres realizacji: 60 miesięcy (2015 – 2020)

Budżet całkowity: 8 817 638 EUR dla Instytutu: 237 500 EUR

Koordynator w IRZiBŻ: Prof. dr hab. Ryszard Amarowicz

Więcej…

 

granty_Fusion-Night

Fusion Night – Find Your Passion for Science on Researchers’ Night

Znajdź swą pasję do nauki podczas Nocy Naukowców

www.nocnaukowcow.pan.olsztyn.pl

Typ projektu: Coordination and Support Action (Marie Skłodowska-Curie Actions)

Nr konkursu i grantu: MSCA-NIGHT-2014  GA 633317

Okres realizacji: 20 miesięcy (2014 – 2015)

Budżet całkowity: 81 000 EUR, dla Instytutu: 65 500 EUR

Koordynator: Katarzyna Capłap

Więcej…

 

7 PROGRAM RAMOWY

logo_trafoon_300

TRAFOON – Traditional Food Network to improve the transfer of knowledge for innovation

Sieć współpracy dla usprawnienia transferu wiedzy o innowacyjności w produkcji żywności tradycyjnej

www.trafoon.eu

Typ projektu: Coordination and Support Action

Nr konkursu i grantu: FP7-KBBE-2013-7 GA 613912

Okres realizacji: 26 miesięcy (2013 – 2016)

Budżet całkowity: 3 999 908 EUR dla Instytutu: 118 940 EUR

Koordynator w IRZiBŻ: Prof. dr hab. Ryszard Amarowicz

Więcej…

 

logo_rgb_poziom

REFRESH – Unlocking the potential of the Institute of Animal Reproduction and Food Research for strengthening integration with the European Research Area and regional development

Odblokowywanie potencjału Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności dla wzmocnienia integracji z Europejską Przestrzenią Badawczą i rozwoju regionu
Typ projektu: Coordination and Support Action (REGPOT)

Nr konkursu i grantu: FP7-REGPOT-2010-1 GA 264103

Okres realizacji: 47 miesięcy (2010 – 2014)

Budżet całkowity: 3 150 000 EUR

Koordynator: Prof. dr hab. Mariusz K. Piskuła

Czytaj więcej