Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego dr Marcin Kulasek odwiedził InLife Instytut Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności Polskiej Akademii Nauk. Podczas wizyty spotkał się z kierownictwem jednostki, rozmawiał z naukowcami oraz zapoznał się z nowoczesną infrastrukturą badawczą. Jednym z kluczowych tematów rozmów było finansowanie nauki.
Spotkanie otworzyła dyrektor Instytutu InLife, prof. dr hab. Monika M. Kaczmarek, która przedstawiła najważniejsze obszary działalności jednostki, realizowane projekty badawcze oraz kierunki jej rozwoju. Zastępcy dyrektora, prof. dr hab. inż. Wiesław Wiczkowski – ds. naukowych – i Michał Żurek – ds. ogólnych – zaprezentowali zakres prowadzonych badań oraz infrastrukturę Instytutu.
– To dla nas wyjątkowe spotkanie, szczególnie że odbywa się w ważnym dla środowiska naukowego momencie – debaty o konieczności zwiększenia wydatków na naukę do poziomu 3 proc. PKB. Usłyszeliśmy od ministra zapowiedzi dotyczące zwiększenia nakładów na naukę z różnych źródeł, w tym ze spółek Skarbu Państwa. Minister podkreślał również znaczenie dialogu między ministerstwem a środowiskiem naukowym oraz potrzebę konsultowania planowanych zmian – powiedziała prof. Monika M. Kaczmarek.
Minister Kulasek, pochodzący z Olsztyna, nawiązał do swoich związków zarówno z miastem, jak i z Instytutem InLife.
– Jestem z Olsztyna i Instytut InLife jest mi szczególnie bliski. Instytuty Polskiej Akademii Nauk powinny być bliskie także ministerstwu – i są – podkreślił minister.
Jak zaznaczył, budżet nauki został już zwiększony o pół miliarda złotych, a resort prowadzi działania mające usprawnić funkcjonowanie instytucji naukowych i wzmocnienie finansowania badań. Odniósł się również do planowanej nowelizacji ustawy o Polskiej Akademii Nauk, która jeszcze w tym roku ma trafić do podpisu Prezydenta RP, a także do kwestii dodatkowego wynagrodzenia rocznego, tzw. trzynastki, dla pracowników instytutów Polskiej Akademii Nauk.
Minister przyznał, że poziom finansowania nauki w Polsce nadal jest niewystarczający, zwracając jednocześnie uwagę na konieczność racjonalnego wykorzystywania dostępnych środków. Podkreślił również, że polskie jednostki naukowe wciąż nie korzystają w pełni z możliwości oferowanych przez programy europejskie.
W swoim wystąpieniu szeroko odniósł się do programu Horyzont Europa oraz utrzymania jego finansowania po 2028 roku.
– Dzięki prowadzonym konsultacjom udało się zachować środki w formule zbliżonej do obecnej. To 175 miliardów euro, o które warto skutecznie aplikować – zaznaczył.
Jak dodał, ministerstwo pracuje nad systemowymi rozwiązaniami służącymi zwiększeniu nakładów na badania. Trwają m.in. rozmowy ze spółkami Skarbu Państwa dotyczące ich większego zaangażowania w finansowanie nauki. Ważnym obszarem współpracy pozostają także badania realizowane w formule Dual Use, czyli projekty o zastosowaniu zarówno cywilnym, jak i obronnym. W tym zakresie resort prowadzi działania wspólnie z Ministerstwem Obrony Narodowej.
Odpowiadając na pytanie o możliwość uruchomienia dla instytutów Polskiej Akademii Nauk programu analogicznego do „Inicjatywy Doskonałości – Uczelnia Badawcza” (IDUB), minister ocenił takie rozwiązanie jako cenne narzędzie wspierające rozwój nauki. Poinformował również, że resort prowadzi prace nad wdrożeniem podobnego mechanizmu w instytutach Polskiej Akademii Nauk.
Po spotkaniu z pracownikami minister odwiedził laboratoria oraz zapoznał się z nowoczesną infrastrukturą badawczą InLife. Naukowcy przedstawili możliwości, jakie stwarzają najnowsze inwestycje w aparaturę badawczą oraz potencjał Instytutu w zakresie prowadzenia badań na światowym poziomie.
