Precyzyjna analiza proteomu i fosfoproteomu pozwala zajrzeć w molekularne mechanizmy, które decydują o skuteczności zapłodnienia, jakości nasienia oraz odporności układu rozrodczego na infekcje. Zrozumienie tych procesów ma kluczowe znaczenie zarówno dla biologii rozrodu, jak i dla praktyki, w tym dla doskonalenia metod kriokonserwacji oraz monitorowania zdrowia reprodukcyjnego w akwakulturze i ochronie gatunków.
Za wkład w rozwój badań w tym obszarze prof. dr hab. Mariola Dietrich została uhonorowana Nagrodą Naukową Oddziału PAN w Olsztynie i w Białymstoku w kategorii nauk biologicznych, rolniczych i medycznych.
Wyróżnienie przyznano za osiągnięcie naukowe pt.: „Charakterystyka proteomu i fosfoproteomu układu rozrodczego ryb w kontekście infekcji bakteryjnych i kriokonserwacji”, obejmujące cykl publikacji poświęconych roli białek gamet ryb oraz ich środowiska. Badania koncentrowały się na analizie wpływu kriokonserwacji i infekcji bakteryjnych na skład białkowy oraz modyfikacje potranslacyjne białek nasienia dwóch istotnych gatunków – jesiotra i karpia.
Najważniejsze rezultaty badań
Przeprowadzone analizy pozwoliły na:
- identyfikację nowych markerów jakości nasienia, kriouszkodzeń oraz infekcji układu rozrodczego,
- wskazanie molekularnych mechanizmów odpowiedzialnych za obniżenie zdolności rozrodczej.
Uzyskane wyniki istotnie poszerzają wiedzę na temat regulacji procesu zapłodnienia na poziomie molekularnym. Stanowią również podstawę do udoskonalania procedur kriokonserwacji oraz opracowywania narzędzi do oceny kondycji reprodukcyjnej organizmów wodnych – co ma znaczenie zarówno dla nowoczesnej akwakultury, jak i działań związanych z ochroną gatunków.
Serdecznie gratulujemy Pani Profesor tego wyróżnienia i dziękujemy za badania, które wzmacniają fundamenty współczesnej biologii rozrodu oraz rozwój nauk o żywności i środowisku wodnym.
Fot. Oddział PAN w Olsztynie i w Białymstoku z siedzibą w Olsztynie
